Hangi Hukuki Şekil Sizin İçin Doğru?

Almanya'da dört ana ticari yapı vardır: GmbH (25.000 € sermaye, en kurumsal), UG haftungsbeschränkt (1 € minimum sermaye ile "Mini-GmbH", boot-strap girişimler için), AG (50.000 €, halka açık şirketler) ve eK (Einzelkaufmann, şahıs şirketi). Türk girişimcilerin %85'i ya GmbH ya da UG ile başlar; UG belirli koşullarda kâr biriktirme yoluyla GmbH'a çevrilebilir.

Notar Aşaması: Almanya'nın Olmazsa Olmazı

GmbH ve UG kuruluşu Notar onayı olmadan tamamlanamaz. Notar, ana sözleşmeyi (Gesellschaftsvertrag) müzekkere ederek imzalatır ve elektronik olarak Handelsregister'e gönderir. Sandart Musterprotokoll kullanılırsa Notar ücreti UG için 200-400 €, GmbH için 600-900 € arasında olur. Özel sözleşmeyle (Individualvertrag) bu rakam 1.500 €'a kadar çıkabilir. Türk girişimciler için Notar randevusu genellikle 2-4 hafta önceden alınır; Berlin/Münih merkezde 3 haftaya kadar uzayabilir.

Handelsregister, IHK Pflichtmitgliedschaft ve Gewerbeanmeldung

Notar HRB başvurusunu yapar, Amtsgericht tescili 1-3 hafta içinde tamamlar (HRB B numarası verilir; örn. "HRB 123456"). Akabinde belediyenin Gewerbeamt'ına Gewerbeanmeldung (faaliyet beyanı) yapılır — yaklaşık 30 € masraf. Buna paralel IHK (Industrie- und Handelskammer) üyeliği otomatik başlar; cirosuna göre yıllık 120-3.000 € üye aidatı alınır. IHK'ya kayıt yapmamak diye bir seçenek yoktur; üyelik kanunen zorunludur.

Banka Hesabı: N26, Wise, Sparkasse, Volksbank Karşılaştırması

GmbH/UG kuruluşu için bir Geschäftskonto (ticari banka hesabı) açıp sermayeyi yatırmak şart. Klasik Alman bankaları (Deutsche Bank, Commerzbank, Sparkasse, Volksbank) randevu alır, Türk vatandaşından genellikle Schufa raporu ve ikamet adresi ister. Daha hızlı yol N26 Business, Penta, Qonto veya Wise Business hesabıdır.

• Sparkasse: yüz yüze, güçlü kredi imkânı, aylık 8-25 €
• Volksbank: kooperatif yapı, esnaflar için iyi
• N26 Business: tamamen dijital, IBAN DE, 9,90 €/ay
• Penta/Qonto: SaaS muhasebe entegrasyonu güçlü
• Wise Business: çoklu döviz, Türk girişimciye uygun

Steuernummer ve USt-IdNr: İki Farklı Numara

Yeni kurulan şirketin Finanzamt'tan iki ayrı numara alması gerekir: Steuernummer (yerel vergi dairesi numarası, örn. "143/567/89012") gelir/kurumlar vergisi için kullanılır; USt-IdNr (örn. "DE123456789") AB içi KDV işlemleri için. Steuernummer otomatik gelir; USt-IdNr için Bundeszentralamt für Steuern'e ayrıca başvuru yapılır. Sürec 2-6 hafta. Bu numaralar olmadan ne fatura kesilebilir ne pazaryeri açılabilir.

İlk Yıl Maliyetleri: Net Hesap

Türk girişimcinin Almanya'da kuruluş + 12 ay işletme maliyetini sık hafife alır. Aşağıda gerçekçi bir UG ile GmbH karşılaştırması (Berlin):

Steuerberater: Almanya'da Vazgeçilmez Partner

Almanya'da Steuerberater'siz iş yapmaya çalışmak çok pahalıya patlar. KDV beyannamesi (USt-Voranmeldung) ayda bir, gelir tablosu (BWA) ayda bir, yıl sonu kapanışı, kurumlar vergisi beyannamesi, iş ortağı ödemeleri — hepsi son derece kuralcı. Steuerberater ücreti StBVV (Steuerberatergebührenverordnung) cetveline göre belirlenir; tipik UG için aylık 150-300 €, GmbH için 200-450 €.

Geschäftsadresse: Sanal Ofis mi, Co-Working mu, Fiziksel mi?

HRB'ye girilecek bir Geschäftsadresse (ticari adres) zorunludur. P.O. Box yeterli değildir. Türk girişimci için pratik üç yol: (1) Berlin, Hamburg, Münih, Frankfurt'taki sanal ofis sağlayıcıları (clevergeil, EBC Spaces, Office Heroes; yıllık 240-720 €), (2) WeWork/Mindspace Co-working desk (yıllık 4.800 €+), (3) Klasik kiralık ofis (yıllık 12.000 €+). Vergi dairesi sanal adrese itiraz ederse ek belge istenebilir; bu nedenle "Ladungsfähige Anschrift" hizmeti veren sağlayıcılar tercih edilmeli.